Uluslararası Basketbol Transfer Raporu 2019

0
0

FIBA ve CIES dünya basketbolunun göç eğilimlerine dair sezonluk Uluslararası Basketbol Transfer Raporu‘nun sekizinci sayısını yayınladı.

2018-19 basketbol sezonunu kapsayan raporun bu baskısında, FIBA’nın uluslararası transferlerle ilgili bilgi ve verileri, bu sezon oyuncuların uluslararası transferlerini belgelemek için CIES Spor Gözlemevi’nin uzmanlığıyla birleştirilerek incelendi.

FIBA’nın, kendi basketbol müsabakalarının yönetimi için kullanılan merkezi bilgi sistemi olan FIBA Yönetim ve İdari Platformu (MAP), oyuncuların ve menajerlerin transfer edilmesi ve kaydedilmesi konusunda önemli bir araç olarak kullanılmaktadır. Artık, kontrollü ve merkezi bir oyuncu listesinin yanı sıra, menajerler için merkezi bir çevrimiçi kayıt sistemi ile FIBA’nın tüm uluslararası transferleri izleyebilme yeteneği büyük ölçüde geliştirilmiştir.

Bu rapor için iki ana kaynak kullanılmıştır. Birincisi, FIBA’nın, transferin yapıldığı iki ulusal federasyon arasında 18 yaş ve üstü oyuncular tarafından tamamlanan tüm hareketleri içeren, tüm erkek ve kadın sporcuların uluslararası transferlerinden oluşan kendi veri tabanı. İkincisi ise FIBA’nın dünyadaki en iyi lig liglerinin 16’ında kayıtlı tüm oyuncuların veri tabanıdır. İstatistiklere dahil olabilmek için oyuncuların 2018-19 sezonunda en az bir kez oynamış olması gerekir.

6 bin 882 oyuncunun yer aldığı sezon için kaydedilen toplam 8 bin 690 transfer ile bu rapor, basketbolun 213 Ulusal Federasyon ve dünyadaki milyonlarca kayıtlı oyuncu tarafından kapsanan küresel bir spor olduğunu vurgulamaktadır.

Rapordaki analizler, özellikle üç noktaya odaklanmıştır. Bunlar; ulusal oyuncular ile yabancılar (oynadıkları ülkeninkinden farklı olan, en az bir uyruğa sahip oyuncular) arasındaki karşılaştırma, 21 yaş altı oyuncular, oyuncuların transfer sirkülasyonu ile ithal edilen oyuncuların kökeni arasındaki karşılaştırma ve profillerinin milli oyuncularla karşılaştırılması. Ayrıca ABD merkezli organizasyonlar (NBA, WNBA, NCAA Erkekler) ve Avrupa yarışmaları (Euroleague, Basketbol Şampiyonlar Ligi) için uluslararası oyuncular üzerine de analiz yapılmıştır.

Not: Rapor, oyuncuların transfer hareketliliğini ekonomik terimlerle açıkladığı için, ülkeden giden transferler ihracat (export), ülkeye gelen transferler ithalat (import) olarak yazılacaktır. Ülkeden giden ve ülkeye gelen transferlerden bahsedilirken, yerli oyuncu diye belirtilmediği sürece, bütün uyruklara sahip olan oyuncuların transferlerinden bahsedilmektedir.

Bu yılki bulgulardan öne çıkan başlıca noktalardan bazıları şu şekilde:

Uluslararası Transfer Sayısında İstikrar

2016-17 sezonuna kıyasla yüzde 6’lık bir düşüşe rağmen, FIBA’ya geçtiğimiz üç sezonda 8 bin 600’den fazla uluslararası transfer kaydedildi. Transferlere dahil oyuncu sayısı 2017-18 sezonuna yakındı.

NBA’deki Uluslararası Oyuncu Sayısında İstikrar

Uluslararası Oyuncu sayısında küçük bir artış olmuştur. 2018 NBA seçmelerinde, hem birinci hem de ikinci turlarda, daha fazla uluslararası oyuncu seçilmişti. En büyük değişiklik, seçilen 14 oyuncunun 11’inin seçilmesini takiben NBA’ye girmiş olmalarıdır.

Yabancı Oyuncu Sayısının Çokluğu ve Ulusal Liglerde Farklı

Ulusal liglerdeki yabancı oyuncuların sayısı ve farklı milliyetlerin çeşitliliği yüksekliğini korumuştur. 16 ligden altısı, milli oyunculardan daha fazla yabancı oyuncuya sahip. İspanya en yüksek yabancı oyuncu yüzdesine ve en fazla milliyet sayısına sahip lig olmaya devam ediyor. Öte yandan, Brezilya Ligi bir kez daha yüzde 16,2’lik oranla ve sadece 10 farklı milletten gelen yabancı oyuncular konusunda en düşük paya sahip.

Genel olarak, liglerdeki yabancı oyuncuların maçlarda aldığı süreler hala yüksektir ve bu durum yabancı oyuncuların yaygınlığının, milli oyuncuların gelişimini sınırladığına işaret eder.

21 Yaş Altı Milli Oyuncular için Liglerde Sınırlı Gelişme Fırsatları

16 ligden dokuzu, 21 yaş altı milli oyuncu sayısını artırmıştır. Arjantin gibi ülkeler için ise yüzde 25,1’den yüzde 30,7’ye yükselen teşvik edici bir artış olmuş, ancak tüm ulusal liglerin ortalaması yüzde 14,8 ile düşük kalmıştır.

Avrupa Ligleri

Rapora göre; Avrupa kulüplerinde hala en çok süre alan ve sayı üreten oyuncular ABD’li oyuncular.

Ayrıca, Basketbol Şampiyonlar Ligi (BCL), EuroLeague’den daha fazla Avrupa ülkesini temsil etmektedir ve milli oyunculara, özellikle de genç milli oyunculara daha fazla fırsat sunmaktadır. Bu veriler, oyuncu sayılarının yüzdesi ve maçlarda süre alma oranlarına göre belirlenmiştir.

ULUSLARARASI TRANSFERLER

Uluslararası transferlerin sayısı hem erkek hem de kadınlar için 2017-18 sezonuna göre aynı aynı kalmıştır. Erkeklerde 2017-18 sezonunda 6 bin 681 transfer yapılırken, 2018-19’da 6 bin 685, kadınlarda 2017-18 sezonunda bin 998 transfer yapılırken, 2018-19’da 2 bin 5 transfer yapılmıştır. Bununla birlikte, transferlere dahil olan oyuncu sayısı 7 bin 764’ten, 6 bin 882’ye düşmüştür. Bunun başlıca nedeni, iki transferde yer alan oyuncu sayısının yüzde 7,6’dan, yüzde 18,4’e yükselmesidir.

Coğrafi bölgelerdeki transferler Afrika, Amerika ve Avrupa bölgelerinde giderek azalmaktadır. Asya ve Okyanusya bölgelerinde ise küçük bir artış yaşanmıştır.

Transfer Dengesi

Amerika’nın transfer dengesi artı vererek, pozitif dengede kalmaya devam etmiş (ithalattan fazla ihracat) ve son dört yıl boyunca istikrarlı bir şekilde artmıştır. Bu arada, Avrupa transfer dengesi ise açık vererek, negatif dengede kalmaya devam etmekte olup bu açık seneler içerisinde yavaşça büyümektedir. Afrika, Asya ve Okyanusya, oyuncu ithalatı ile yaklaşık aynı ihracatla, göreceli denge sağlamaya (nötr denge) devam ediyor.

Afrika ve Doğu Avrupa ülkeleri birincil yetenek ihracatçısı olmaya devam ediyor; Batı Avrupa ülkeleri ve özellikle İspanya, Almanya ve İsviçre, ihracatlarından fazlasını ithal ederek negatif bir dengeye sahip.

ABD en büyük ihracatçı olmaya devam ediyor. İhracat sayısı 2013’ten bu yana ikiye katlandı (+% 52).

Türkiye ise pozitif dengede olan ülkelerin genel sıralamasında; ABD, Senegal ve Dominik Cumhuriyeti’nin ardından, ülke dışına gönderdiği 217 oyuncuya karşılık, ülkeye gelen 191 transfer ile 4’üncü sırada yer alıyor. Bu rakamlardan ülke dışına gönderilen transferlerin 153’ünü ve ülkeye gelen transferlerin 124’ünü erkekler oluşturuyor. Türkiye’nin ülke dışına gönderdiği yerli oyuncularının oranı ise yüzde 7.4 iken, ülkeye geri gelen yerli oyuncu yüzdesi ise 2.6.

Basketbol Tahkim Kurulu

BAT, 2006 yılında FIBA tarafından kurulmuş ve bugün FIBA tarafından resmi olarak tanınan bir kuruluştur. BAT, oyuncular, menajerler, antrenörler ve kulüpler arasındaki sözleşmelerden kaynaklanan ihtilafların basit, hızlı ve düşük maliyetli bir şekilde, tahkim yoluyla çözümlenmesi için hizmet veren bağımsız bir organdır.

2018 yılının verilerine göre; aleyhine en çok dosya bulunan ülke kulüpleri sıralamasında Türkiye, 323 dosya ile ilk sırada yer alıyor. Türkiye’yi 132 dosya ile İtalya ve 90 dosya ile Yunanistan takip ederken, dördüncü ve beşinci sıradaki Rusya ve Sırbistan’ın ise sırasıyla 79 ve 72 dosyası bulunuyor.

ULUSAL LİGLER

Ulusal ligler kıyaslamalarından elde edilen verilere göre; Türkiye Basketbol Süper Ligi’nde (BSL), geçtiğimiz sezon 15 kulübün katılımıyla 210 maç yapılmıştır. Listede ilk sırada yer alan Arjantin ve ikinci sırada yer alan Çin liglerinde 20, İspanya, Japonya, Fransa ve Almanya liglerinde ise 18 kulübün katılımıyla lig düzenlenmiştir. Japonya’da geçtiğimiz sezonda 540 maç oynanırken, Çin’de 460, Arjantin’de 380 ve Fransa, Almanya ve İspanya’da 306 maç oynanmıştır.

Ortalama yaş sıralamasında 28.6 ile en yüksek ortalamaya sahip olan ülke Japonya iken, Avustralya 27.4 ile ikinci ve Fransa ile VTB Birleşik Ligi 27 ortalama ile 3 ve 4’üncü sırayı alırken Türkiye 26.5 yaş ortalamasıyla 10’uncu sırada yer aldı. Kulüplerdeki oyuncuların boy sıralamasında ise 198.2 cm ile Çin ve İspanya ilk iki sırayı alırken, Adriyatik Ligi 198.1 ortalama ile üçüncü, Türkiye ise 197.7 cm ortalaması ile dördüncü sırada.

Liglerde oynayan yabancı oyuncu sayısı yüzdelerinde ise İspanya yüzde 70.1 ile ilk sıradayken, Almanya 59.6 ortalama ile ikinci, İtalya 56.1 ortalamayla üçüncü ve Türkiye ise 44 ortalama ile 11!inci sırada yer aldı. Yabancı oyuncuların maçlarda aldığı sürelerde ise Japonya 28.6 dakika ortalamasıyla ilk sırada yer alırken, Türkiye 26 ortalama ile ikinci, Çin de 25.3 ortalama ile üçüncü.

Liglerde temsil eden milliyet sıralamasında ise İspanya Ligi’nde, 2018-2019 sezonunda, 48 uyruktan sporcu varken, Fransa’da 45, İtalya’da 27, Almanya, Türkiye ve Polonya liglerinde ise 26 milliyet temsil edildi.

Liglerdeki kulüplerin kadrolarındaki 21 yaş altı sporcular sıralamasında Arjantin yüzde 30.7 ile birinci sırayı alırken, Brezilya yüzde 24 ile ikinci, Belçika yüzde 22.4 ile üçüncü ve Türkiye ise yüzde 15.2 ile 6’ncı sırayı aldı. 21 yaş altı oyuncuların maçlarda aldığı ortalama listesinde ise Adriyatik Ligi ortalama 10.8 dakika ile ilk sırada yer alırken, Türkiye ortalama 8.6 dakika ile ikinci, Çin ise 7.9 dakika ile üçüncü sırada bulunuyor. Liglerde yer alan 21 yaş altı oyuncu sayılarına bakıldığında ise; ilk sırada 102 yerli ve 8 yabancı oyuncuyla Arjantin, ikinci sırada 48 yerli ve 8 yabancı oyuncuyla Fransa, üçüncü sırada 49 yerli ve 1 yabancı oyuncuyla Brezilya yer alırken, Türkiye 37 yerli ve 1 yabancı oyuncuyla 9’uncu sırada yer alıyor.

Transfer sirkülasyonundaki oyuncuların, bulundukları ülkelerdeki yüzde sıralamasına göre; Brezilya yüzde 91.2 ile birinci, Çin yüzde 89 ile ikinci, Japonya yüzde 83.5 ile üçüncü ve Türkiye ise yüzde 69.1 ile 6’ncı sırada. Sirkülasyondaki yabancı oyuncuların, bulundukları ülkelerdeki yüzde sıralamasına göre ise; İspanya yüzde 59.2 ile ilk sırada yer alırken, Brezilya 51.5 ile ikinci, Çin 47.1 ile üçüncü ve Türkiye ise 29.9 ile 10’uncu sırada yer aldı.

Liglerde, takım başına, sahaya çıkan oyuncu sayılarının ortalamasına bakıldığında ise; Adriyatik Ligi yüzde 17.3 ile birinci, İspanya 17.2 ile ikinci, Yunanistan ve VTN Birleşik Ligi 17.1 ile üç ve dördüncü sırada yer alırken, Türkiye 16.5 ile 9’uncu sırada bulunuyor.

Sezon oynanırken, sözleşme imzalanan oyuncuların sayısı ise 2018-19 sezonu için İtalya’da 28, İspanya’da 27, VTB Birleşik Ligi’nde 25 ve Türkiye’de ise 20. Liglerde, takım başına, sezon oynanırken sözleşme imzalanan oyuncu ortalaması ise İsrail’de 2, Adriyatik Ligi’nde 1.9, İtalya ve VTB Birleşik Ligi’nde 1.8 iken Türkiye’de 1.3.

YEREL LİGLER

Raporun yerel ligler bölümünde her ligin ve kulüplerinin kendi verileri incelenirken, Türkiye’nin verileri şu şekilde:

BSL, 2018-19 sezonunda 15 kulübün katılımıyla, 210 maç yapıldı. Kulüp başına oynan maç sayısı 28 iken, toplam oyuncu sayısı ise 243’tü. Toplam oyuncu sayısının yüzde 44’ünü yabancı uyruklu oyuncular oluştururken, BSL’de 26 uyruktan sporcu mücadele etti. Ligdeki oyuncuların yaş ortalaması 26.5, boy ortalaması ise 197.7 cm. Maç başına kulüplerin ortalama sayısı 79.2, maç başına en çok sahaya çıkan 5 oyuncunun ortalama süre alma süresi 26.4 dakika ve sezon boyunca, kulüp başına, sahaya çıkan oyuncu sayısı ortalaması ise 16.2.

Türkiye Basketbol Süper Ligi Yerel ve Yabancı Oyuncu Kıyaslamaları

Oyuncu Sayıları

BSL’de yer alan toplam 243 sporcunun 136’sını yerli oyuncular oluştururken, 44’ü ABD hariç yabancı uyruklu, 63’ü ise ABD’li oyunculardan oluştu.

Ortalama Yaş

BSL’de yer alan oyuncuların tamamının yaş ortalaması 26.5 iken, yerli oyuncuların yaş ortalaması 24.9, ABD hariç yabancı uyruklu oyuncuların yaş ortalaması 28.2 ve ABD’li oyuncuların yaş ortalaması ise 28.6.

Boy Ortalaması

BSL’de yer alan oyuncuların tamamının boy ortalaması 197.7 cm iken, yerli oyuncuların boy ortalaması 197.5 cm, ABD hariç yabancı uyruklu oyuncuların boy ortalaması 201.6 cm ve ABD’li oyuncuların yaş ortalaması ise 195.6 cm.

Maç Başına Atılan Sayı

BSL kulüplerinde, maç başına atılan toplam takım sayısı ortalaması 79.2 iken, yerli oyuncuların maç başına attığı sayı 4.8, ABD hariç yabancı uyruklu oyuncuların 11.9 ve ABD’li oyuncuların ise 11.8.

Maç Başına Alınan Süre

BSL kulüplerindeki yerli oyuncuların, maç başına aldıkları süre 12.6 dakika iken, ABD hariç yabancı uyruklu oyuncuların süresi 24.9 dakika ve ABD’li oyuncuların süresi ise 26.7 dakika.

Dakikada Atılan Sayı

BSL kulüplerinde, yerli oyuncuların dakika başına attığı sayı 0.30 iken, ABD hariç yabancı uyruklu oyuncuların 0.45 ve ABD’li oyuncuların ise 0.42.

21 Yaş Altı Oyuncular

BSL’de 37’si Türk olmak üzere, toplam 38 tane 21 yaş altı sporcu yer aldı. Bu oyuncuların oynadığı ortalama maç sayısı 9.7, maç başına aldıkları süre 8.8 dakika olarak belirtildi.

Ayrıca, Türkiye, 2017-2018 sezonunun ardından, 2018-19 sezonunda, en çok ABD (18), İspanya (10), Yunanistan (7), İtalya (7) ve Rusya (7) liglerinde oynayan oyuncuları transfer etti. BSL’de oynayan oyunculardan transfer yapan ülkeler ise; Fransa (17), İtalya (11), Almanya (10), İspanya (10), VTB Birleşik Ligi (9), Adriyatik Ligi (8), İsrail (7), Çin (4) ve Japonya (2) oldu.

ULUSLARARASI LİGLER

Euroleague ve BCL 2018-19 Sezonunda Temsil Edilen Ana Ülkeler

Verilere göre, Euroleague 2018-19 sezonunda yer alan Avrupa kıtasındaki oyuncular, toplamın yüzde 63.6’sını, Amerika kıtasındakiler yüzde 34’ünü, Okyanusya kıtasındakiler yüzde 0.4’ünü ve Afrika kıtasındaki oyuncular da yüzde 2’sini oluşturdu. Basketbol Şampiyonlar Ligi 2018-19 sezonunda yer alan Avrupa kıtasındaki oyuncular ise, toplamın yüzde 63.5’ini, Amerika kıtasındakiler yüzde 33.7’sini, Okyanusya kıtasındakiler yüzde 0.4’ünü ve Afrika kıtasındaki oyuncular da yüzde 2.4’ünü oluşturdu.

Avrupalı kulüplerin, maç süresi bakımından ABD’li oyunculara büyük ölçüde güvenmeye devam ettiği ve bunun da maç başına atılan sayılara da yansıdığı görülüyor.

Ayrıca Basketbol Şampiyonlar Ligi’nde, Euroleague’e göre çok daha fazla Avrupa ülkesi temsil edilirken, BCL genç milli oyunculara da daha fazla fırsat sunmaktadır. Bu, hem oyuncu sayısı yüzdesi hem de maçlarda aldıkları süreye bakılarak anlaşılmaktadır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Lütfen isminizi giriniz